Blog
→
Bilgi Merkezi →
SPK İdari Para Cezasına İtiraz ve İptal Davası 2026
İçindekiler
Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), sermaye piyasaların düzenleyen ve denetleyen bir kamu kurumudur. 6362 Sayılı Sermaye Piyasası Kanunu (SerPK) kapsamında mevzuata aykırı davranan hakkında SPK tarafından idari yaptırılar uygulama hakkı tanınmıştır.
Peki, SPK idari para cezası neden verilir? Cezalara yönelik hukuki itiraz imkanları nelerdir? İptal davası süreçleri nasıl işler? Bu rehber içeriğimizde tüm bu konular hakkında 2026 yılı güncel mevzuat verileri doğrultusunda detaylı bilgi verilecektir.
SPK İdari Para Cezası Nedir?
SPK idari para cezası, sermaye piyasalarının düzen ve işleyişi hakkında yürürlükte olan hükümlere aykırı hareket edenlere karşı kesilen para cezasıdır. Hukuki niteliği, bir kamu kurumu olan SPK tarafından kesilmesi sebebiyle idari para cezası niteliğindedir.
SPK İdari Para Cezasının Hukuki Dayanağı Nedir?
SPK idari para cezaları, SerPK m103 ila m.105 hükümleri arasında düzenlenmiş olup, SerPK m.103/1’de gene bir çerçeve çizilmiştir;
“Bu Kanuna dayanılarak yapılan düzenlemelere, belirlenen standart ve formlara ve Kurulca alınan genel ve özel nitelikteki kararlara aykırı hareket eden kişilere Kurul tarafından yirmi bin Türk Lirasından iki yüz elli bin Türk Lirasına kadar idari para cezası verilir. Ancak, yükümlülüğe aykırılık dolayısıyla menfaat temin edilmiş olması hâlinde verilecek idari para cezasının miktarı bu menfaatin iki katından az olamaz. (Ek cümle:20/2/2020-7222/36 md.) Tüzel kişilere, aykırılığın ağırlığı ve etkilediği mağdur sayısı dikkate alınarak bu fıkranın birinci cümlesinde yer alan asgari miktardan az olmamak üzere aykırılık tarihinden önceki son bağımsız denetimden geçmiş yıllık finansal tablolarında yer alan brüt satış hasılatının %1’i ile vergi öncesi kârının %20’sinden yüksek olanına kadar idari para cezası verilir. (Ek cümle:26/6/2024-7518/11 md.) Tüzel kişiliğin niteliğine göre, brüt satış hasılatı ile vergi öncesi kârın belirlenmesine ilişkin usul ve esaslar Kurulca düzenlenir.”
SerPK m.103/1 ilk cümlesinde de belirttiği üzere, idari para cezasının dayanağı olan mevzuatlar şunlardır:
- 6362 Sayılı Sermaye Piyasası Kanunu hükümleri,
- Sermaye Piyasası Kanunu’na dayanılarak çıkarılan ikincil düzenlemeler ve tebliğler,
- Kurul tarafından belirlenen standart form ve şablonlar,
- SPK’nın aldığı genel ve özel nitelikteki kararlar.
SPK İdari Para Cezasını Gerektiren Haller Nedir?
SPK idari para cezası gerektiren halleri 4 ana başlıkta toplamak mümkündür:
- Kamuyu Aydınlatma Yükümlülüğüne Aykırılık: Halka açık şirketlerin yatırımcıları doğru bilgilendirmesi zorunludur. Özel durum açıklama yükümlülüğüne uyulmaması ceza sebebidir. Önemli kararların veya mali gelişmelerin Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) üzerinden zamanında paylaşılması gerekir. Bilgi gizlemek veya geç açıklamak piyasa düzenini bozar.
- Kurul Kararlarına Aykırılık: SerPK m.2/2 hükmünde SPK’nın ikincil düzenlemeler çıkarma yetkisi verilmiştir. Tebliğ, genelge veya özel kararlara aykırılıklar idari para cezası sebebidir.
- İzinsiz Sermaye Piyasası Faaliyetleri: SPK’dan izin ve faaliyet belgesi alınmadan sermaye piyasası faaliyetleri izinsiz sayılmaktadır. Bu durum hem sermaye piyasası suçu hem de idari yaptırım sonucu doğurmaktadır. Konu hakkında detaylı bilgiyi “İzinsiz Sermaye Piyasası Faaliyeti Suçu (SPKn m.109/2) 2026” adlı makalemizden inceleyebilirsiniz.
- Değerleme Yükümlülüklerine Aykırılık: Kurumsal yönetim, finansal raporların veya hisse değerlenmelerine aykırılık idari yaptırım sebebidir.
Sermaye Piyasası Kanunu m.103 Kapsamındaki Özel Ceza Halleri
Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği uyarınca, 2026 yılı için uygulanacak yeniden değerleme oranı %25,49 olarak belirlenmiştir. SerPK m.103’ün devam eden maddelerinde de özel olarak SPK idari para cezası kesilmesi gereksettiren hallere göre cezanın üst ve alt sınırı belirlenmiştir.
Kanunda düzenlenen özel ihlal tipleri ve bunların 2026 yılı mali karşılıkları aşağıda yer verilmiştir:
Pay Alım Teklifi Zorunluluğunun Yerine Getirilmemesi (SerPK m.103/3)
SerPK m.26 hükmü uyarınca, halka açık anonim şirketlerde yönetim kontrolünü sağlayan payların veya oy haklarının ele geçirilmesi halinde zorunlu pay alım teklifi yapılması zorunludur. Bu kural küçük ortakların haklarını korumak amacıyla getirilmiştir. Zorunlu pay alım teklifinin usul ve esasları II-26.1 Sayılı Pay Alım Teklifi Tebliği’nde düzenlenmiştir.
Söz konusu tebliğin 17. maddesi uyarınca, pay alım teklifi için 2 aylık bir yasal süre vardır. Bu süre zarfında yükümlülük yerine getirilmezse süreç ihlal edilmiş olur. Akabinde SPK’nın vereceği ek sürede de bu teklif yapılmazsa idari para cezası kesilmektedir.
Pay alım teklifi zorunluluğunun yerine getirilmemesi durumunda kesilecek en az SPK idari para cezası miktarı, teklif yapılacak pay bedellerinin toplam miktarı kadardır. Bu ceza türünde maktu bir üst sınır bulunmaz. İhlalin boyutuna göre ceza miktarı çok yüksek tutarlara ulaşabilir.
Elde Edilen Kazancın İadesi Kuralına Aykırılık (SerPK m.103/4)
Bilgi suistimali, diğer adıyla içsel bilgi ticareti, sebebiyle şirketin yönetim kurulu üyeleri, yöneticileri ve denetçileri elde etmiş olduğu menfaati iade etmek zorundadır. Yöneticiler, sağladıkları bu kısa vadeli kazançları kendilerine yapılan bildirimden itibaren 30 gün içinde şirkete ödemek zorundadır.
SerPK m.103/4 uyarınca elde edilen kazancın geri iade edilmemesi halinde, elde edilen menfaatin 2 katı kadar idari para cezası öngörülmüştür.
Bilgi suistimali hakkında daha fazla bilgi için “
Türkiye Sermaye Piyasaları Birliği (TSPB) Kararlarına Uyulmaması (SerPK m.103/5)
Sermaye piyasasında faaliyet gösteren bankaların ve aracı kurumların TSPB’ye üye olması yasal bir zorunluluktur. TSPB, meslek disiplinini ve piyasa ahlakını korumak adına bağlayıcı kararlar alır. Birliğin aldığı kararlara ve belirlediği mesleki kurallara uymayan üyelere yönelik idari cezalar SerPK m.103/5 ve m.76/10 uyarınca uygulanır.
2026 yılı için TSPB kararlarına aykırı davranmanın cezası en az 111.274,38 TL, en çok ise 1.113.081,53 TL idari para cezası öngörülmüştür.
Örtülü Kazanç Aktarımında SPK İdari Para Cezası (SerPK m.103/6)
Örtülü kazanç aktarımı, halka açık ortaklıkların ve kolektif yatırım kuruluşlarının mal varlığını azaltan bir eylemdir. SerPK m.21 hükmünde düzenlenmiş olup, aktif veya pasif yolla yapılması mümkündür:
- Aktif İşlemlerle Kazanç Aktarımı: Halka açık ortaklıklar, kolektif yatırım kuruluşları ile bunların iştirak ve bağlı ortaklıkları; yönetim, denetim veya sermaye bakımından ilişkili oldukları gerçek veya tüzel kişilerle piyasa teamüllerine aykırı işlemler yapamaz. Emsallere uygunluk, basiret ve dürüstlük ilkelerine aykırı olarak; farklı fiyat, ücret, bedel veya şartlar içeren anlaşmalar yapmak yasaktır.
- Pasif Eylemlerle (Faaliyette Bulunmayarak) Kazanç Aktarımı: Şirketlerin esas sözleşmeleri veya iç tüzükleri çerçevesinde basiretli ve dürüst bir tacir gibi davranması gerekir. Piyasa teamülleri uyarınca kârlarını ya da mal varlıklarını korumak veya artırmak için yapmaları beklenen faaliyetleri kasıtlı olarak yapmamaları da suçtur. Bu pasif tutumla ilişkili ortakların kârlarının ya da mal varlıklarının artmasını sağlamak örtülü kazanç aktarımı sayılır.
Örtülü kazanç aktarımı yasağı hem bir spk suçu olmakta beraber, SerPK m.103/6 hükmü uyarınca idari para cezasına sebebiyet vermektedir.
Örtülü kazanç aktarımından dolayı SPK idari para cezası 2026 yılı itibariyle 445.243,49 TL aşağı olmamak üzere, elde edilen menfaatin 2 katından az olamaz.
SPK’ya Bilgi ve Belgelerin Verilmemesi (SerPK m.103/7)
SPK tarafından yürütülen savunma kapsamında vatandaşlardan istenilen bilgi ve belgeleri vermek zorundadır. Kurul tarafından talep edilen bilgi ve belgelerin zamanında verilmemesi, eksik verilmesi veya gerçeğe aykırı beyan edilmesi idari yaptırıma bağlanmıştır.
2026 yılı güncel verilerine göre bu yükümlülüğü ihlal edenlere 445.243,49 TL ile 5.565.516,37 TL arasında idari para cezası kesilmektedir.
Eksik veya Yanıltıcı Bilgilerle Denetime Sebebiyet Verme (SerPK m.103/8)
Kurulun yanıltıcı ya da kasıtlı olarak eksik belge sunarak asılsız denetim süreçlerinin başlamasına neden olunması idari yaptırıma tabi tutulmuştur.
Yanlış ve yanıltıcı belge veya bilgilerle denetime sebebiyet verilmesi halinde, SerPK m.103/8 kapsamında 2026 yılı itibarıyla 9.482,04 TL ile 237.050,87 TL arasında idari para cezası kesilmektedir.
Piyasa Bozucu Eylemler Halinde SPK İdari Para Cezası (SerPK m.104)
Piyasa bozucu eylemler; makul bir ekonomik veya finansal gerekçeyle açıklanamayan, borsa ve teşkilatlanmış pazar yerlerinin güvenli, açık ve istikrarlı işleyişini bozan nitelikteki fiillerdir. Bu eylemler VI-104.1 Sayılı Piyasa Bozucu Eylemler Tebliği bünyesinde ayrıntılı şekilde listelenmiştir.
Piyasa bozucu eylemler ile piyasa dolandırıcılığı (manipülasyon) suçu karıştırılmamalıdır. Manipülasyon, SerPK m.107 uyarınca hapis cezası gerektiren adli bir suçtur. Piyasa bozucu eylemler ise idari yaptırım gerektiren kabahatlerdir. Bu eylemlerde doğrudan bir kasıt bulunmasa dahi ağır ihmal durumunda ceza uygulanabilir. Borsada yapay emir vermek, emir iptal etmek, kendinden kendine işlem yapmak veya asılsız finansal söylentiler yaymak bu kapsama girer.
Piyasa bozucu eylemleri gerçekleştiren kişilere mevzuat gereği çok yüksek cezalar öngörülmüştür. 2026 yılı güncel düzenlemelerine göre piyasa bozucu eylem kabahatini işleyen kişilere 445.243,49 TL ile 11.141.376,25 TL arasında idari para cezası verilir. Kanuni kural uyarınca, eğer bu eylem sonucunda haksız bir menfaat elde edilmişse verilecek ceza sağlanan menfaatin iki katından az olamaz.
2026 Yılı Spk İdari Para Cezası Miktarları
01.01.2026-31.12.2026 tarihleri arasında geçerli SPK idari para cezası miktarları şu şekildedir:
| İlgili Kanun Maddesi | Düzenlemenin / İhlalin Konusu | 2026 Yılı Net Ceza Tutarları (TL) |
|---|---|---|
| Md. 103/1 ve 103/7 | Genel İhlaller ve SPK’ya Bilgi/Belge Vermeme Fiilleri | 445.243,49 TL – 5.565.516,37 TL |
| Md. 103/8 | Eksik veya Yanıltıcı Bilgiyle Denetime Sebebiyet Verme | 9.482,04 TL – 237.050,87 TL |
| Md. 76/10 ve 103/5 | TSPB Kararlarına ve Meslek Kurallarına Uyulmaması | 111.274,38 TL – 1.113.081,53 TL |
| Md. 104 | Piyasa Bozucu Eylemler (Borsa ve Teşkilatlanmış Pazarlar) | 445.243,49 TL – 11.141.376,25 TL |
Tüzel Kişiler, Mükerrer İhlaller ve Menfaat Sınırları İçin Özel Kurallar
SPK idari para cezası gerektiren eylem ve ceza miktarı belirlendikten sonra, ceza tutarının son miktarının belirlenmesinde şu hususlar dikkate alınır:
- Tüzel Kişiler İçin Ceza Sınırı: İhlal şirket faaliyeti kapsamında işlenmişse ceza doğrudan tüzel kişiliğe kesilir. 2026 yılı asgari ceza tabanı 445.243,49 TL’dir. Azami sınır ise şirketin yıllık brüt satış hasılatının %1’i veya vergi öncesi kârının %20’sinden yüksek olan tutara kadar genişletilebilir.
- Mükerrer (Tekrarlanan) İhlaller: Para cezası kesilinceye kadar aynı ihlal gerçekeştirilirse ceza 2 kat artırılır. Ancak, piyasada bir zarar veya haksız menfaat doğmuşsa, ceza tutarı bu menfaat veya zararın üç katından az olamaz.
- Menfaatten Az Olmama İlkesi: Örtülü kazanç aktarımı, piyasa bozucu eylemler ve kısa vadeli net kazanç iadesi ihlallerinde maktu limitlere bakılmaz. Kesilecek nihai idari para cezası, elde edilen haksız menfaatin iki katından az olarak belirlenemez.
SPK İdari Para Cezasında Zamanaşımı Süresi
İhlal oluşturan fiilin işlendiği tarihten itibaren Kurulun soruşturma açıp ceza kararı vermesi gereken süredir. Kanundaki maktu ceza miktarlarına göre belirlenir:
- Maktu cezası 50.000 TL’den az olan kabahatlerde 3 yıl,
- Cezası 50.000 TL ile 100.000 TL arasında olan kabahatlerde 4 yıl,
- Cezası 100.000 TL ve üzerinde olan kabahatlerde 5 yıldır.
2026 yılı güncel SPK cezalarının tamamına yakını 100.000 TL barajının çok üzerinde olduğundan, uygulamada genel olarak 5 yıllık soruşturma zamanaşımı süresi geçerlidir. Fiilin işlenmesinin üzerinden 5 yıl geçtikten sonra Kurul idari para cezası kararı tesis edemez.
SPK İdari Para Cezalarında Usul ve Şekil Şartları
SerPK m. 105 hükmü idari yaptırım kararının nasıl uygulanacağını düzenlemiştir:
- İnceleme Raporunun Hazırlanması: SPK bünyesinde “Piyasa Gözetim Dairesi” gibi uzman ve müfettişler tarafından inceleme başlatılır. Mevzuata aykırı ve idari yaptırım gerektiren hususlar belirlenir.
- Savunma Hakkı Tanınması: SPK idari para cezası kesilmeden önce, ilgilinin savunmasının alınması zorunludur. İsnat edilen fiilin ne olduğu, hangi somut delillere dayandığı, hangi mevzuat hükmünü ihlal ettiği açıkça belirtilmelidir. Savunma istemi yazılı olarak yapılmalıdır. SPK savunma istemli yazının tebliğden itibaren 30 gün içerisinde yazılı savunma verilmelidir. 30 gün içerisinde savunma verilmediği takdirde savunma hakkından vazgeçilmiş sayılır.
- Savulmanın İncelenmesi ve Karar: Müfettişler tarafından hazırlanan rapor ile savunma yazısı, Kurulun Karar Organına sunulur. İdari para cezası uygulanıp uygulanmayacağına, uygulanacaksa yasal sınırlar içinde cezanın ne kadar olacağına yalnızca bu Karar Organı nihai olarak karar verir.
- Usulüne Uygun Tebliğ: Kararın usulüne uygun şekilde ilgili gerçek veya tüzel kişiye tebliğ edilmesi şarttır. İdari yargıda hak düşürücü dava açma süreleri, bu tebligatın usulünce yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren başlar.
SPK Cezaları Nerede Görünür ve Nasıl Sorgulanır?
Kurul tarafından bir para cezasının kesilip kesilmediğini öğrenmenin birkaç yolu vardır:
- SPK Haftalık Bültenleri: SPK idari yaptırım uyguladığı gerçek veya tüzel kişileri haftalık bültende yayımlamaktadır. Bu bültende; yaptırım uygulanan kişi, para cezasının miktarı ve sebebi belirtilmektedir. Bülteni https://spk.gov.tr/spk-bultenleri/2026-yili-spk-bultenleri adresinden takip etmek mümkündür.
- SPK İdari Yaptırımlar Sayfası: SPK’nın https://idariyaptirimlar.spk.gov.tr/ adresinden kişi bölümünden sorgulama yaptırarak, cezanın kesilip kesilmediğinin öğrenilmesi mümkündür.
- Tebliğ Edilmesi: Kurul tarafından kesilen ceza gerekçesiyle ilgiliye tebliğ edilmektedir.
- Online Sorgu: Tebligattan haberdar olunmaması halinde, https://dijital.gib.gov.tr/portal/login adresine e-devlet şifresiyle giriş yaparak, bir idari para cezasının olup olmadığının kontrol edilmesi mümkündür.
SPK İdari Para Cezası Nasıl Ödenir ve İndirim İmkanları
Kurul tarafından kesilen para cezası, kişiye tebliğ edikdikten sonra vergi dairelerin sistemine düşmektedir. Kararın vergi dairesi kayıtlarına yansımasının ardından Gelir İdaresi Başkanlığı’nın Dijital Vergi Dairesi (İnteraktif Vergi Dairesi) sistemi üzerinden kredi kartı veya banka kartı ile fiziken vergi dairesine gitmeden online olarak ödenebilir.
SPK idari para cezasının tebliğ edilmesinden sonra 15 gün içinde peşin ödenmesi durumunda %25 oranında indirim hakkı vardır. Para cezasının ödenmiş olması dava hakkını ortadan kaldırmamaktadır. Yine SPK idari para cezasına itiraz imkanı vardır.
İdari Para Cezasının Rücu Edilmesi
SPK tarafından şirket tüzel kişiliği adına kesilen ve şirket tarafından ödenen idari para cezalarının yönetici veya çalışanlara rücu etme imkanı vardır. İlgili çalışanın fiilde doğrudan kasıt veya ağır kusuru bulunan yönetici ya da çalışanlara rücu edilmesi mümkündür.
Rücu ilişkisi doğrudan SPK mevzuatından değil, Türk Ticaret Kanunu ve Borçlar Kanunu’nun genel sorumluluk hukuku hükümlerinden kaynaklanır. Şirket, ödediği cezayı illiyet bağı ve kusuru oranında ilgili sorumlu kişiden talep edebilir.
SPK İdari Para Cezasına Savunma Süreci
Kurul tarafından idari para cezasına ilişkin savunma istemli yazı gelmesi akabinde, kişinin yazılı savunma yapması gerekir. Savunma gerekçesi olarak başlıca ileri sürülebilecek hususlar şunlardır:
- Zamanaşımı Def’i (Usul Yönünden): İhlal iddiasına konu olan fiilin işlendiği tarihten itibaren yasal 5 yıllık soruşturma zamanaşımı süresinin dolmuş olması.
- Maddi Hata ve Hatalı Delil Değerlendirmesi: İdari para cezası gerektiren eylemin yanlış değerlendirilmesi. Örneğin, VI-104.1 Sayılı Tebliğ m.8/1 hükmü; “Kanunun 108 inci maddesinde yer alan bilgi suistimali ve piyasa dolandırıcılığı sayılmayan hâller piyasa bozucu eylem olarak değerlendirilmez.” Denilmektedir.
- Fiilin Yanlış Yorumlanması ve Unsur Eksikliği: Gerçekleştirilen ticari veya finansal işlemlerin; kanunda ve tebliğlerde düzenlenen kabahat tiplerinin (Örtülü kazanç aktarımı, piyasa bozucu eylemler vb.) yasal unsurlarıyla örtüşmediği savunulmalıdır.
SPK İdari Para Cezasına Karşı İtiraz Nasıl Yapılır?
SPK idari yaptırım kararları, 5326 Sayılı Kabahetler Kanunu’na tabi olup, bir idari işlemdir.
SPKn. m.105/4 hükmü de idari para cezalarına karşı dava açılabileceğini düzenlemiştir;
“Bu Kanun uyarınca verilen idari para cezası kararlarına karşı idari yargı yoluna başvurulabilir. “
Bu kapsamda SPK idari para cezasına itiraz etmek isteyen kişilerin başvuracağı hukuki yollar şunlardır:
- İdari İşlemin İptali Davası: Kurulun vermiş olduğu idari tedbir kararının iptali için açılan davadır.
- Tam Yargı Davası: İdari yaptırım kararı sebebiyle uğranılan zararın tazmini için açılan davadır.
SPK İdari Para Cezası İptal Davası
Kurul tarafından verilen karar idari işlem niteliğinde olup, para cezasına karşı dava yoluna gidilmektedir.
Görevli ve Yetkili Mahkeme Neresidir?
Sermaye Piyasası Kanunu m.105/4 uyarınca bu cezalara karşı idari yargı yoluna başvurulur. Görevli mahkeme İdare Mahkemesidir.
Kurulun merkezinin Ankara’da bulunması sebebiyle yetkili mahkeme genel kural olarak Ankara İdare Mahkemeleridir.
Dava Açma Süresi
Dava açma süresi, idari para cezası kararının ilgiliye resmi yolla tebliğ edildiği tarihi izleyen günden itibaren 60 gündür. Bu 60 günlük süre hak düşürücü niteliktedir. Süre geçirildikten sonra açılan davalar mahkeme tarafından usulden reddedilir.
Yürütmenin Durdurulması Talebi
İdare mahkemesinde doğrudan iptal davası açılması, SPK’nın ceza kararının tahsilat ve icra işlemlerini kendiliğinden durdurmaz. Özellikle yüksek tutarlı para cezalarında şirketlerin nakit akışının korunması ve e-haciz risklerinin önlenmesi amacıyla dava mutlaka “Yürütmenin Durdurulması” talepli açılmalıdır. Mahkemece yürütmenin durdurulmasına karar verilmesi halinde, dava sonuçlanıncaya kadar cezanın tahsiline yönelik hiçbir idari icra işlemi yapılamaz.
SPK İdari Para Cezası Danıştay Kararları
Kurul tarafından verilecek idari para cezasının kesilebilmesi için, herhangi bir şüpheye mahal bırakmayacak şekilde tespiti gerekmektedir.
Danıştay 13. Daire2020/3711 E., 2024/3129 K., 04/07/2024 tarihli kararı ise şu şekildedir;
““Ceza sorumluluğunun şahsiliği ceza hukukunun temel kurallarındandır. Cezaların şahsiliğinden amaç, bir kimsenin işlemediği bir fiilden dolayı cezalandırılmamasıdır. Başka bir anlatımla bir kimsenin başkasının fiilinden sorumlu tutulmamasıdır. Anayasa’nın 38. maddesinde idari ve adli cezalar arasında bir ayrım yapılmadığından idari para cezaları da bu maddede öngörülen ilkelere tabidir (AYM, E:2012/93, K:2013/8, 10/1/2013).
Bu kapsamda, suç ve cezaların şahsiliği ilkesi uyarınca Piyasa Bozucu Eylemler Tebliği’nin 5. maddesi uyarınca uygulanacak idari para cezasının, anılan maddedeki piyasa bozucu eylem ve işlemleri gerçekleştiren kişiler şüpheden uzak bir şekilde tespit edilerek bu kişilere uygulanması gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından inceleme döneminde pay piyasasında gerçekleştirilen işlemlere ilişkin yapılan inceleme kapsamında davacının savunmasının istenildiği, davacının savunma yazısında, hesabı üzerinden yapılan işlemlerin F.K. tarafından yapıldığı, konuyla ilgili olarak kendisinin herhangi bir bilgisinin bulunmadığını iddia ettiği, bunun üzerine davalı idarece F.K.’den bilgi talep edildiği ancak ulaşılamadığı, F.K. ile davacı arasındaki para transferlerine yönelik yapılan araştırmada herhangi bir para transferinin tespit edilemediği, dolayısıyla pay piyasasında davacının hesabından gerçekleştirilen işlemlerin F.K. tarafından yapıldığına ve davacının konu hakkında hiçbir bilgisi bulunmadığına ilişkin iddiaların hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde kanıtlanamadığından bahisle davacı hakkında idari para cezası uygulanmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Her ne kadar piyasa bozucu eylemlerin davacı tarafından gerçekleştirildiğinden bahisle uyuşmazlığa konu Kurul kararı tesis edilmiş ise de 08/02/2019 tarihli tutanak ile başka bir pay piyasasındaki soruşturma kapsamında davalı idarece F.K.’nin ifadesinin alındığı, F.K.’nın bu kapsamdaki “Borsa … A.Ş. pay piyasalarında …’in hesaplarından gerçekleştirilen işlemler ve iletilen/iptal edilen/değiştirilen emirler tarafınızca mı gerçekleştirilmiştir” şeklindeki soruya “Borsa … A.Ş. pay piyasalarında…’in hesaplarından gerçekleştirilen tüm işlemler ve iletilen/iptal edilen/değiştirilen emirler tarafımca gerçekleştirilmiştir” yönünde beyanda bulunduğu, dolayısıyla davacının iddialarının F.K. tarafından kabul edildiği anlaşıldığından, Piyasa Bozucu Eylemler Tebliği’nin 5. maddesinin birinci fıkrasının (a), (b), (ç) ve (f) bentlerinin davacı tarafından ihlal edilmediği ve bu nedenle suç ve cezaların şahsiliği ilkesi uyarınca davacıya idari para cezası verilmesine ilişkin Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.”
SPK idari para cezalarının ölçülü olması gerekmektedir. T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2025/597 Karar No : 2025/1299, 12.06.2025 tarihli kararında;
…alt sınırdan uzaklaşılmasının nedeni hakkında tereddüte düşülmesi halinde bu hususun idarece açıklığa kavuşturulması amacıyla bir ara karar yapılması mümkün iken, bu araştırma yapılmaksızın cezada bireyselleştirme yapılmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin bu yönüyle hukuka aykırı olduğuna karar verilmiştir.
Davalı idare ise temyiz dilekçesinde, alt sınırdan uzaklaşılmasının sebebinin, davacının gerek eylemlerinin niteliği ve çeşitliliği ile sonuca ulaşmaya katkısı, kastının
yoğunluğu, gerek birden fazla mevzuat hükmünün ihlali ile eylemin gerçekleştirilmesi gerekse de ihlalin doğurduğu zararın büyüklüğü, diğer bir deyişle payın piyasasının aktif olduğu izlenimi yaratılarak diğer yatırımcıların dikkatini çekerek payda işlem yapmaya yöneltmesi hususları olduğunu açıklamaktadır.
Bu durumda, davacının yukarıda özet halinde aktarılan eylemleri neticesinde ortaya çıkan ihlâlin önemi, doğurduğu zararın büyüklüğü, ihlâlin gerçekleştirilme şekli, ilgilinin kusurunun yoğunluğu, yatırımcıların zarara uğraması hususları dikkate alındığında alt sınırdan uzaklaşılarak idarî para cezası uygulanmasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Nitekim benzer bir uyuşmazlıkta, Danıştay Onüçüncü Dairesinin 11/02/2020 tarih ve E:2017/2073i K:2020/413 sayılı kararı, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 30/03/2022 tarih ve E:202072800, K:2022/1061 sayılı kararıyla onanmıştır.”
Sonuç
Sermaye Piyasası Kurulu idari para cezaları son derece teknik, finansal veri analizine dayalı ve karmaşık bir hukuk alanıdır. Hatalı veya eksik argümanlarla hazırlanacak bir savunma yazısı ya da idare mahkemesi dilekçesi, telafisi imkânsız devasa maddi kayıplara sebebiyet vermektedir. 2026 yılının yüksek ceza limitleri göz önüne alındığında, sürecin ilk anından itibaren profesyonel hukuki yardım almak bir tercih değil zorunluluktur.
Hukuk ofisimiz bünyesinde sermaye piyasası hukuku alanında uzun yıllara dayanan deneyime sahip avukatlar hizmet vermektedir. Ekibimiz, sermaye piyasalarının en üst düzey mesleki yeterlilik belgeleri olan Sermaye Piyasası Faaliyetleri Düzey 3 Lisansı ve Kurumsal Yönetim Derecelendirme Lisansı sahibidir. Bu lisanslar, SPK mevzuatına, borsa işleyişine ve şirketler hukukuna teorik ve pratik olarak tam anlamıyla hakim olduğumuzun yasal kanıtıdır.
Hakkınızda başlatılan bir SPK denetimi, savunma talebi veya kesinleşen idari para cezası kararlarına karşı haklarınızı en üst seviyede korumak için bizimle iletişime geçebilirsiniz. Detaylı bilgi edinmek ve randevu oluşturmak için sermaye piyasası avukatı sayfamızı dilediğiniz zaman ziyaret edebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Süresi içinde ödenmeyen SPK cezaları tahsil edilmek üzere ilgili vergi dairesine bildirilir. Bu aşamadan sonra borç, 6183 Sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre takip edilir. Borcun ödenmemesi durumunda kişinin banka hesaplarına e-haciz konulur, taşınır veya taşınmaz mallarına haciz şerhi işlenir. Ayrıca ödenmeyen her ay için yasal gecikme zammı uygulanır.
Hayır, durdurmaz. İdari yargıda dava açılması idari işlemin icrasını askıya almaz. Vergi dairesinin haciz işlemlerine başlamasını engellemek için dava dilekçesinde mahkemeden acilen "Yürütmenin Durdurulması" kararı verilmesi talep edilmelidir.
Yasal olarak savunma göndermek zorunlu tutulmamıştır. Ancak hak kaybı yaşamamak adına savunma sunmak hayati öneme sahiptir. SPK ceza uygulamadan önce size 30 günlük yasal savunma süresi tanır. Bu süre içinde savunma verilmezse mevcut delillere göre karar tesis edilir
Hayır, kesinlikle engellemez. Tebliğden itibaren 1 ay içinde cezayı öderseniz %25 oranında erken ödeme indiriminden faydalanırsınız. Cezayı bu şekilde indirimli ödedikten sonra da 60 günlük yasal süre içinde İdare Mahkemesinde iptal davası açabilirsiniz.
Detaylı bilgi için aşağıdaki buton üzerinden bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Her aşamada yanınızda olan hukuki çözüm ortağınız.