Marka Hakkının İhlali Savunma İmkanları 2025

Marka hakkının ihlali savunma imkanları, ihlale dayanak gösterilen marka ile gerekçelerine göre farklılık göstermektedir. Özellikle taklit marka iddialarında; her iki markanın karşılaştırmalı olarak incelenmesi, kullanım ispatı şartlarının değerlendirilmesi gibi birçok faktöre göre savunma yapılmaktadır.

Marka hakkına ihlal edildiği sebebiyle ihtarname tebliğ alan veya hakkında suç duyurusunda bulunulan kişiler nasıl savunma yapabilir? Bu içerikte, marka hakkının ihlali savunma yollarının nasıl belirleneceği ve hukuki dayanakları detaylı olarak açıklayacağız.

Marka Hakkı İhlali Davasında Savunma İçin İlk Adım: İddiaların Geçerliliğini Tespit Etmek

Marka hakkının ihlali savunma yollarını tespit etmeden önce; ihlale gerekçe gösterilen marka ve ihlal sebeplerinin incelenmesi gerekmektedir:

• İddia Sahibi Markanın Geçerliliği: Gerekçe sürülen markanın tescil koruma süresi devam ediyor mu? Hangi mal ve hizmet sınıflarında tescilli olduğu kontrol edilir.
• Marka Hakkının İhlali İddiasının Geçerliliği: Ortada gerçekten bir marka hakkına tecavüz halinin olup olmadığının kontrol edilmelidir. Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) .m.29 ve 7’de yer alan hükümlerde nelerin marka hakkını ihlal ettiği düzenlemiştir. Marka hakkının ihlali sayılan fiillerin neler olduğunu buraya tıklayarak inceleyebilirsiniz.
• İhlal Fiilinin Tespiti: İhlale gerekçe gösterilen fiil neye dayanmaktadır? Örneğin; taklit marka kullandığı iddiası, marka adının izinsiz olarak mağaza adı veya alan adı olarak kullanılması. Hangi gerekçenin gösterildiği tespit edilmelidir.
• Her İki Markanın İncelenmesi: Marka ihlali iddilarına karşı savunma yapmak için tescilli veya tescilsiz bir marka olmasına gerek yoktur. Ancak, olması halinde her iki markanın benzerlik ve faaliyet alanları açısından değerlendirme yapılmalıdır.

Tescil koruması sona ermiş veya tamamen farklı mal ve hizmet sınıfında faaliyet gösterilmesi halinde, marka hakkı ihlali savunması ona göre yapılacaktır.

Marka Hakkı İhlali Savunma Yollarının Belirlenmesi

Marka hakkı ihlali iddiaları tespit edilmesinden sonra, mevcut koşullara göre, aşağıdaki marka hakkının ihlali savunma imkanlarına başvurulması mümkündür.

Tescilli İşaretin Kullanılması

Uygulamada isim hakkı olarak bilinen tabir, işletmelerin ticaret unvanı, işletme adı veya marka ismi olması mümkündür. Şirket unvanı olarak tescillenmiş olan bir ismin, marka hakkı ihlaline sebebiyet vermesi mümkün değildir. Tescilli isim, logo veya işaretlerin marka hakkının ihlali savunması olarak kullanılması mümkündür.

Yargıtay 19. CD 30.04.2015 tarihli kararında; “Bağmacı Ticaret; İbrahim Halil Bağmacı” ibaresinin gerçek kişi ticaret unvanı olarak tescillenmiş olması sebebiyle, “Bağmacı Plaza Showroom Mobilya Beyaz Eşya Halı Çeyiz” markasını ihlal etmediğini hükmetmiştir.

Dürüstçe ve Ticari Hayatın Olağan Akışı Kullanım

Bir başka marka hakkının ihlali savunma imkanı SMK m.7/5 hükmünde düzenlenen marka hakkına tecavüz sayılmayan hallerdir. Bir başkasının markası, dürüstçe ve ticari hayatın olağan akışı içinde, aşağıdaki hallerde kullanılması halinde ihlal sayılmamaktadır:

• Kişilerin adını veya adresini belirtmesi
• Bir mal veya hizmetin kalite, cins, vasıf gibi özelliklerin belirtilmesi için zorunlu olması,
• Bir mal veya hizmetin kullanım amacının belirtilmesi

Marka Hakkının Tükenmesi

Marka sahibi bir ürünü piyasaya sürdükten sonra, söz konusu ürünün ikinci ve diğer satışlarına mani olamaz. Buna markanın tükenme ilkesi denilmektedir. Özellikle paralel ithalatla, yurt dışından ucuza mal edip iç piyasada satılması, markalı ürünlerin satışı mümkündür. Piyasaya sürülmüş ürünlerde, marka hakkının ihlali savunması olarak bu ilkenin ileri sürülmesi mümkündür. Konu hakkında detaylı bilgi için “Marka Hakkının Tükenmesi” adlı makalemizi inceleyebilirsiniz.

Yargıtay 11. HD 16/01/2018 tarihli kararında; ikinci el ürün satışının marka hakkının tükenmesi sayılacağını ve bir ihlal oluşturmayacağını düzenlemiştir.

Markanın 5 Yıl Boyunca Kullanılmaması

SMK m.9 uyarınca, bir markanın tescil edildiği tarihten itibaren 5 yıl içinde kullanılması zorunludur. Marka hakkının ihlali savunması olarak, markanın kullanımına beş yıl arayla ara verildiği ileri sürülmesi mümkündür. Bu durumda karşı suçlamada bulunan kişinin markasını kullandığını ispat etmek zorunda olacaktır.

Bir markanın haklı bir sebep olmaksızın 5 yıl aralıksız kullanılmaması, ayrıca marka iptali sebebidir. Bu durumda Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT)’na marka iptal başvurusunda bulunulması mümkündür. Konu hakkında daha fazla bilgi için “Marka İptali” adlı içeriğimizi inceleyebilirsiniz.

Sessiz Kalma Yoluyla Hak Kaybı

Marka hakkının ihlalinin bilinmesine rağmen, uzun süre sessiz kalınması halinde, dava açılması mümkün değildir.

11. 11. HD 16/11/2020 tarihli kararında; marka hakkının ihlalini bilmesine rağmen uzun süre sessiz kalma halinde hak kaybına uğrayacağına hükmetmiştir.

Marka Hakkının İhlali Savunma Dilekçesi Örneği

Marka hakkı ihlali savunma, ileri sürülen sebepler ve mevcut koşullara göre değişmektedir. Gerçekte bir hak ihlali olmayacağı gibi, marka hakkının tükenme durumu olması gibi farklı senaryoların olması mümkündür. Bu sebeple web sitelerinde yer alan marka hakkının ihlali savunma dilekçesi örneği ile iddialara cevap verilmemesi gerekmektedir.

Sonuç

Marka hakkı ihlali savunması yapılmadan önce ilk olarak itiraza gerekçe gösterilen marka ile itiraz sebepleri incelenmedir. Yapılan tespitler sonrasında savunma stratejilerin belirlenmesi gerekmektedir. Marka hakkının tükenmesi, kullanım ispatı, hukuka uygun kullanım gibi birçok enstrümanın kullanılması mümkündür.

Marka hukukundan kaynaklanan davalarda avukatlık hizmeti uzmanlık gerektiren bir hukuk dalıdır. Hukuk büromuzda marka vekili avukatlar aracılığıyla hizmet verilmekte olup, hizmetlerimiz için “marka avukatı” adlı sayfamızı ziyaret edebilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular